تهیه نقشه تیپ‌ ماده سوختنی در مقیاس محلی و پیش‌بینی رفتار آتش سطحی با استفاده از FARSITE (مطالعه موردی: جنگل توشی- سیاهکل)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری جنگلداری و اقتصاد جنگل دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران

2 استاد گروه جنگلداری و اقتصاد جنگل دانشکدة منابع طبیعی، دانشگاه تهران

3 استادیار گروه جنگلداری و اقتصاد جنگل دانشکدة منابع طبیعی، دانشگاه تهران

چکیده

جنگلهای شمال ایران در معرض افزایش آتش سوزیها در سالهای اخیر بوده است. سطح و شدت این آتش سوزیها به میزان زیادی وابسته به تیپ مواد سوختنی و تغییرپذیری مکانی آن در یک سیمای سرزمین است. توسعه روشهای دقیق برای ارزیابی مشخصات ماده سوختنی و پیشبینی احتمال وقوع آتش سوزیها در سیماهای سرزمین ناهمگن برای مدیریت و پیشگیری آتش سوزی بسیار مهم است. اهداف این مطالعه، تهیه نقشه تیپ ماده سوختنی در مقیاس محلی و شبیه سازی رفتار آتش آنها است. گستره مکانی تیپهای ماده سوختنی مختلف جنگل توشی در سیاهکل با توپوگرافی و پوشش گیاهی ناهمگن، با استفاده از پیمایش زمینی تعیین شد. با استفاده از قابلیتهای پایگاه داده مکانی GIS، شبیه ساز سطح آتش FARSITE برای مدل سازی گسترش و رفتار بالقوه آتش‌سوزی سطحی استفاده شد. چهار تیپ ماده سوختنی مختلف (علفزار، علف-‌ درختچه‌زار، جنگل طبیعی و جنگلکاری) در منطقه مورد مطالعه مورد بررسی قرار گرفت. تیپ‌های ماده سوختنی توسعه یافته با نمونه برداری زمینی و داده جمع آوری شده در شبیه‌سازFARSITE وارد شد. نتایج شبیه سازی نشان داد که تیپ ماده سوختنی برای درختچه زارها و جنگلهای طبیعی بلندترین طول شعله، زیادترین شدت خط آتش و بیشترین انتشار گرما در واحد سطح را ارائه کرد. تیپ ماده سوختنی برای علفزارها سریعترین نرخ گسترش سطحی و مدل ماده سوختنی برای جنگلکاری شدت آتش کمتر را ارائه کرد. این نقشه های رفتار آتش محصول نهایی است که میتواند به شکل کاملاً عملیاتی توسط مسئولان محلی مدیریت آتش بدون پردازش بیشتر برای برنامه‌ریزی و اقدام پیشگیرانه موثر آتش‌‌سوزی مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Local Scale Fuel Type Mapping and Surface Fire Behavior Prediction Using FARSITE (Case study: Toshi Forest-Siahkal)

نویسنده [English]

  • Roghayeh Jahdi 1
چکیده [English]

Iranian Northern forests have been subject to increased wildfire in recent years. The area and intensity of these fires is strongly dependent upon the type of fuels and its spatial variability across the Landscape. It is very important to develop accurate ways to assess fuel characteristics and predict the probability of fires occurring in heterogeneous landscapes for fire prevention and management. The objectives of this research were to build local scale fuel type map and simulate their fire behavior. The spatial extent of the different fuel types of Toshi forest in Siahkal characterized by heterogeneous vegetation and topography was determined using a field survey. Utilizing the spatial database capabilities of GIS, FARSITE fire area simulator was used to modeling potential wildfire spread and behavior. Four different fuel types (grass, grass-shrub, natural forest and plantation) of the study area were analyzed. The fuel types were developed by field sampling and the collected data was inserted in the FARSITE simulator. The simulation results revealed that the fuel type for the shrublands and natural forests demonstrated the longest flame length, the highest fireline intensity and the greatest heat release per unit area. The fuel type for the grass fields presented the fastest surface rate of spread; and the fuel type for the plantation the lower fire intensity. The fire behavior maps are an end product which can be fully exploited operationally from local fire management authorities without further processing for an effective wildfire management and proactive emergency response.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Fire Area Simulator
  • fire intensity
  • fire management
  • fuel type
  • wildfire spread and behavior