بررسی تغییرات موقعیت مکانی و تنوع گونه‌ای جنگل‌های زاگرس بر اثر تخریب جوامع محلی (مطالعه موردی: جنگل‌های قلعه گل خرم آباد)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دانشگاه لرستان

2 عضو هیت علمی دانشکده کشاورزی دانشگاه لرستان

3 استادیار گروه جنگلداری، دانشگاه لرستان

4 دانشجوی دکتری جنگل‌داری، دانشگاه تهران.

چکیده

به منظور مدیریت صحیح جنگل، بررسی تغییرات ایجاد شده بر اثر فرایندهای طبیعی و دخالت¬های بشر ضروری می¬باشد. در این تحقیق، با استفاده از شاخص¬های کلارک و ایوانز و زاویه یکنواخت تغییرات موقعیت مکانی درختان و با استفاده از شاخص های آمیختگی و شانون-وینر تغییرات تنوع گونه¬ای درختان جنگل¬های قلعه گل خرم¬آباد، قبل و بعد از تخریب مورد بررسی قرار گرفت. بدین منظور، با استفاده از آماربرداری صد در صد در محدوده¬ای به وسعت 32 هکتار که در برگیرنده سه منطقه نزدیک به جاده، تپه و دشت می¬باشد، وضعیت فعلی جنگل مذکور بررسی شد. سپس با در نظر گرفتن درختان قطع شده (وضعیت پیش از تخریب) موقعیت مکانی و تنوع گونه¬ای درختان بررسی و با وضعیت فعلی منطقه مورد مطالعه مقایسه شد. مقادیر شاخص کلارک و ایوانز قبل و بعد از قطع به ترتیب برابر با 43/0 و80/0 محاسبه شد که نشان¬دهنده¬ تغییر موقعیت مکانی از حالت کپه¬ای به حالت مابین تصادفی و کپه¬ای می¬باشد. همچنین میانگین شاخص زاویه یکنواخت قبل و بعد از قطع به ترتیب برابر با 50/0 و 47/0 محاسبه شد که نشان دهنده¬ی چیدمان تصادفی درختان همسایه در هر دو حالت می¬باشد. میانگین شاخص آمیختگی قبل و بعد از تخریب به ترتیب برابر با 05/0و 06/0 محاسبه شد که نشان دهنده¬ی افزایش بسیار اندک اختلاط می¬باشد. همچنین نتایج حاصل از شاخص شانون-وینر قبل از قطع برابر با 23/0 و بعد از قطع برابر با 25/0 محاسبه شد، که این شاخص نیز افزایش بسیار اندک تنوع گونه¬ای را نشان می¬دهند. در ادامه، موقعیت مکانی و تنوع گونه¬ای سه منطقه مجاور با جاده، تپه و دشت به تفکیک بررسی و مقایسه شد. نتایج حاصل از این شاخص¬ها می¬تواند برای تعیین میزان تغییرات بوجود آمده بر اثر فرایندهای طبیعی و دخالت¬های بشر مورد استفاده قرار گیرند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Investigation of positioning and species diversity changes caused by local communities in Zagros forests (Case Study: Ghalehgol forest, Zagros,IRAN)

نویسندگان [English]

  • Peyman Farhadi 1
  • Javad Soosani 2
  • Kamran Adeli 3
  • Vahid Alijani 4
1 M.Sc student Faculty in forestry. Lorestan University.
2 Assistant Professor in Forestry & Forest Biometry, Forestry DepartmentFaculty of Agriculture Lorestan University
3 Assistant Prof. Faculty in forestry. Lorestan University
4 Ph.D student in forestry, University of Tehran
چکیده [English]

In order to properly manage the forest, investigation of changes caused by natural processes and human intervention is necessary. In this study, using uniform angle and Clark & Evans indices trees change location investigated, and the mingling and Shannon-Wiener indices applied to investigation of diversity changes in forest trees, Perk Ghale Gole in Khorramabad, in before and after degradation. For this purpose, using one hundred percent inventory in an area of about 32 hectares in three site of near to road, hill and plain, the current status of the forest studied. Then, taking cut trees (situation before damage) positioning and species diversity of trees were measured and compared with current status of the study area. The values of Clark & Evans index calculated 0.43 and 0.80, respectively for before and after the cut. These values showed change from cluster positioning to between random and cluster pattern. Also, the result of uniform angle index were calculated 0.50 and 0.47 for before and after the cut, respectively, that showed the random arrangement of nearest neighbors in both step. The mean value of mingling index calculated 0.05 and 0.06, respectively in before and after degradation, which represents a slight increase in mixture. Also, the results of the Shannon-Wiener index, calculated 0.23 and 0.25 respectively before the cut and after it that showed a slight increase in species diversity. In continue, trees positioning and species diversity of three sites, near to road, hill and plain, calculated separately and compared with together. The results of these indices can be used to determine the changes caused by natural processes and the involvement of the human.

کلیدواژه‌ها [English]

  • positioning
  • species diversity
  • destruction of local communities
  • Zagros forests