دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان پژوهش‌های علوم و فناوری چوب و جنگل 2322-2077 19 4 2013 02 19 Phytosociology of Khybus Protected Area جامعه شناسی گیاهی منطقه حفاظت شده خیبوس 1 20 1670 FA امید اسماعیل زاده عضو هیات علمی تربیت مدرس نور حامد اسدی دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تربیت مدرس عباس احمدی اداره کل منابع طبیعی ساری Journal Article 2012 09 29 The aim of this study was to recognize plant communities of Box trees (Buxus hyrcana Pojark.) in the Khybus Protected Area, middle part of Hyrcanian forests in north of Iran. Vegetation releves, 64 numbers, were made at peak vegetation cover during last summer by systematic- selective method in 200 and 400 meter grid dimensions by consideration indicator stands concept. By using Braun- Blanquet traditional tabular method six distinct plant communities including four associations: Laurocerasus officinali- Fagetum orientalis, Rusco hyrcani- Fagetum orientalis, Buxus Hyrcani- Fagetum orientalis and Tilia Platyphyli- Buxetum hyrcana with two subasociations: Buxus Hyrcani- Fagetum orientalis parrotioetosum persica and Buxus Hyrcani- Fagetum orientalis aceretosum velutinum were classified. By using two way indicator species analysis, TWINSPAN, six plant communities were recognized. Braun- Blanquet traditional tabular method and TWINSPAN fitness were estimated 98.4 % based on similar membership of relves in each plant community. Superimposed plant communities onto the two first DCA axes, which represent 33% of total variances in whole of floristic data, showed that each plant community has its own range and rather clear bordeline. Totally results of this study not only describe plant communities of khybus protected area as a climax model of Hyrcanian mountainous forests for the first time but also confirmed that the tabular subjective Braun- Blanquet method despite the development of numerical methods in multivariate classification of vegetation, can be used as an efficient method of separation and classification of forest sites. هدف این تحقیق تعیین گروه های جامعه شناختی گونه شمشاد در توده های طبیعی و دست نخورده شمشاد بخش مرکزی جنگل های کوهستانی ناحیه هیرکانی در منطقه حفاظت شده خیبوس از توابع شهرستان سواد کوه استان مازندران است. برای این منظور 64 رولوه به صورت سیستماتیک- انتخابی با ابعاد شبکه شناور 200 و 400 متری به مساحت 400 متر مربعی با تاکید بر اصل توده معرف، در سطح منطقه پیاده شد. تجزیه و تحلیل داده های فلوریستیکی با استفاده از روش سنتز جدولی براون- بلانکه تعداد چهار جامعه جل- راشستان، کوله خاس- راشستان، شمشاد- راشستان و نمدار- شمشادستان به همراه دو زیرجامعه انجیلی و پلت شناسایی و تفکیک گردید. بر اساس نتایج طبقه بندی تحلیل TWINSPAN تعداد شش گروه اکولوژیک تفکیک گردید. بررسی عضویت پذیری مشابه رولوه ها در دو سیستم طبقه بندی براون- بلانکه و TWINSPAN میزان انطباق دو روش طبقه بندی را 4/98 درصد برآورد می کند. نمایش جوامع گیاهی در امتداد دو محور اول و دوم تحلیل DCA و که مجموعا 33 درصد از کل واریانس ترکیب پوشش گیاهی منطقه را تبیین می سازند نشان داد که رولوه های هر یک از جوامع گیاهی منطقه حاشیه مخصوص به خود را داشته و از یکدیگر کاملا متمایز می باشند. به طور کلی نتایج این تحقیق نه تنها جوامع گیاهی جنگل حفاظت شده خیبوس به عنوان یک الگوی پوشش گیاهی کلیماکس از جنگل های کوهستانی هیرکانی را برای اولین بار تشریح می کند بلکه ثابت کرد که روش سنتز جدولی براون- بلانکه با وجود توسعه روش های عددی چند متغیره در طبقه بندی پوشش گیاهی همچنان می تواند به عنوان یک روش کارآمد در تفکیک و طبقه بندی رویشگاه های جنگلی کاربرد داشته باشد.

https://jwfst.gau.ac.ir/article_1670_1282faf318149e3cecd1a0788cfdcc23.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان پژوهش‌های علوم و فناوری چوب و جنگل 2322-2077 19 4 2013 02 19 Sorghum bicolor, A New And Valuable Capability of Nonwood lignocellulosic Materials for Pulp and Paper Industry ساقه گیاه جارو (sorghum bicolor) ظرفیتی نو و با ارزش از مواد لیگنوسلولزی غیرچوبی برای صنعت خمیر و کاغذ 21 40 1213 FA Journal Article 2013 07 20 In this study, physical, chemical, and papermaking properties of sweep plant stalk (sorghum bicolor) prepared from northern and northwestern areas of Iran was studied to evaluate its papermaking potential. The prepared stalks were cut into three parts in length and then the bark and core of each sample were seperated. Morphological characteristics, papermaking factors, and chemical composition including amount of lignin, cellulose, extractives and ash of each sample were determined according to TAPPI standards. The results of papermaking factors of this plant’s stalk fibers (that are related to fiber length and wall thickness) indicated that it had potential of producing paper with higher strength properties compared to common raw materials and even local hardwoods. So, interesting results of chemical analysis of this plant’s stalk samples showed higher value of cellulose and lower amount of lignin in comparison with woody and nonwoody plants that is considered as one of the most important affirmative factors (easy and cheap lignin removal process) in papermaking raw materials. Results of all physical and chemical assessments showed better characteristics of the bark comparing to the core. Of course, considering the low ratio of core to bark (contrary to other nonwoody plants) it is concluded that pulp produced from whole stalk have no significant differences with pulp prepared from bark. Sweep plant of northern Iran has longer fiber with more cellulose content and less extractives in comparison with northwestern type. Thus, it is suggested to mill owners to be used as a suitable raw material in this industry. در این پژوهش به‌منظور ارزیابی پتانسیل کاغذسازی ساقه گیاه غیرچوبی جارو (sorghum bicolor) به بررسی ویژگی‌های ظاهری، شیمیایی و ضرایب کاغذسازی گونه‌های تهیه شده این گیاه از دو منطقه شمال و شمال‌غرب ایران پرداخته شد. در این پژوهش ساقه‌ها در طول به 3 قسمت تقسیم شده و پوست و مغز آن‌ها از هم جدا شدند. ویژگی‌های مورفولوژیک الیاف، ضرایب کاغذسازی و درصد ترکیبات شیمیایی هر یک از اجزای پوست و مغز براساس استانداردهای تاپی اندازه‌گیری شد. نتایج به‌دست آمده از ضرایب کاغذسازی الیاف ساقه این گیاه بر مبنای طول (2/1 میلی‌متر) و ضخامت دیواره لیفی (5/2 میکرومتر) آن، نشان می‌دهد که، این منبع لیگنوسلولزی نسبت به منابع غیرچوبی متداول و حتی پهن‌برگان بومی، در جایگاهی مناسب برای تولید کاغذی با مقاومت‌های مکانیکی مطلوب قرار دارد. نتایج آنالیز شیمیایی پوست و مغز ساقه این گیاه بیانگر محتوای سلولز بیش‌تر (53 درصد) و لیگنین کم‌تر (20 درصد) آن در مقایسه با گونه‌های چوبی و غیرچوبی متداول می‌باشد که خود از مهم‌ترین پارامترهای مثبت (سادگی عملیات لیگنین‌زدایی و هزینه‌های تولید کم) این ماده اولیه در تولید کاغذ محسوب می‌شود. با مقایسه نتایج پارامترهای فیزیکی و شیمیایی کاغذسازی از پوست و مغز ساقه گیاه جارو می‌توان دریافت، که در تمام موارد بررسی شده، پوست ساقه کیفیت بهتری نسبت به مغز دارد ولی با توجه به نسبت ناچیز مغز به پوست (بر خلاف بیش‌تر مواد لیگنوسلولزی غیرچوبی) پیش‌بینی می‌شود، خمیرکاغذ به‌دست آمده از کل ساقه (با مغز)، دارای اختلاف قابل‌توجهی با خمیر به‌دست آمده از پوست تنها نخواهد بود. ساقه جارو رشدیافته در شمال کشور در مقایسه با گونه‌های شمال‌غرب کشور به‌دلیل دارا بودن طول الیاف بلندتر، سلولز بیش‌تر و مواد استخراجی کم‌تر به‌عنوان پتانسیلی مناسب‌تر در تولید خمیرکاغذ (همراه با انجام بررسی‌های بیش‌تر) به فعالان این حوزه صنعتی پیشنهاد می‌شود.

https://jwfst.gau.ac.ir/article_1213_fbf0278a589ab55f65240826df73f252.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان پژوهش‌های علوم و فناوری چوب و جنگل 2322-2077 19 4 2013 02 19 Possibility Investigation on Spatial Estimation of Density and Mean Diameter of Forest Trees Using Terrain Analysis (Case Study: Dr. Bahramnia Forestry Plan, District I, Gorgan, Iran) بررسی امکان برآورد مکانی تعداد در هکتار و متوسط قطر درختان جنگل با استفاده از آنالیز زمین (مطالعه موردی: سری 1 طرح جنگل‌داری دکتر بهرام‌نیا، گرگان، ایران) 41 57 1214 FA Journal Article 2013 07 20 Possibility of estimation of quantitative forest characteristics without field survey is a new idea for forest biometry. This investigation was conducted to evaluate possibility of spatial estimation of two main quantitative forest characteristics (trees number in hectare and mean diameter) using terrain analysis and linear regression models in the district 1 of Dr. Bahramnia (Shastkolate) forestry plan, Golestan Province. A digital elevation model (DEM) with 10×10 meter resolution was produced by contours interpolation of 1:25000 scale maps. The primary topographic attributes maps (slope, aspect, elevation from sea level, shaded relief, profile curvature, plan curvature and tangential curvature) and secondary attributes maps (wetness index and solar radiation) were derived from DEM using terrain analysis software. Field inventory data from second revision of Shastkolate forestry plan, district I (429 plots) were used as original data for forest quantitative characteristics. Information of topographic maps in plot location was derived. Then relationship between the forest characteristics and terrain attributes was analyzed and modeled using multiple linear regression models by stepwise approach. The developed models were validated using test data (85 plots). Adjusted R2 and root mean square error (RMSE) were determined to validate accuracy of prediction. Result of study showed that elevation from sea level, annual potential of solar radiation, slope and aspect were the most significant terrain attributes determined the spatial distribution of forest quantities characteristics. Results also showed that forest characteristics could be predicted about 40% to 47% of variation by these linear models. These models can be used for estimation of quantitative characteristics for adjacent forests with similar conditions (same management and morphology) using DEM without measurement or sampling. Finally, use of terrain analysis was emphasized for preliminary recognition of forest quantity characteristics. امکان پیش‌بینی مشخصه‌های کمی جنگل بدون اندازه‌گیری زمینی از ایده‌های نوین بیومتری جنگل به‌شمار می‌رود. این مطالعه به‌منظور بررسی امکان تعیین پراکنش مکانی دو مشخصه مهم کمی جنگل (تعداد در هکتار و متوسط قطر) با استفاده از آنالیز زمین و مدل‌های رگرسیون خطی در سری 1 جنگل دکتر بهرام‌نیا (شصت‌کلاته) در استان گلستان انجام شده است. مدل رقومی ارتفاع با اندازه پیکسل 10×10 متر از طریق درون‌یابی منحنی‌های میزان‌ 10 متری نقشه‌های با مقیاس 1:25000 تهیه گردید. نقشه خصوصیات اولیه (شیب، جهت شیب، ارتفاع از سطح دریا، انحنای مسطح، انحنای پروفیلی، رلیف سایه و انحنای مماسی) و ثانویه توپوگرافی (شاخص رطوبت و پتانسیل سالانه تابش خورشید) با استفاده از مدل رقومی زمین به‌دست آمد. داده‌های به‌دست آمده از آماربرداری زمینی طرح تجدید‌نظر جنگل‌داری سری 1 (429 قطعه نمونه) نیز به‌عنوان داده‌های اصلی خصوصیات کمی جنگل مورد استفاده قرارگرفت. اطلاعات نقشه‌های خصوصیات توپوگرافی در محل قطعات نمونه استخراج گردید. سپس رابطه بین مشخصه‌های کمی جنگل و خصوصیات توپوگرافی با استفاده از رگرسیون خطی چندمتغیره و روش گام به گام مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته و به‌‌صورت مدل درآمد. مدل‌های به‌دست آمده با استفاده از نقاط تست مدل (85 قطعه نمونه) اعتبار‌سنجی شدند. ضریب تبیین اصلاح ‌شده و ریشه میانگین ‌مربع ‌خطا برای نشان دادن درجه تخمین مناسب مدل‌ها محاسبه گردیدند. نتایج نشان داد که ارتفاع از سطح دریا، پتانسیل سالانه تابش خورشید، شیب و جهت شیب خصوصیات مهم زمین هستند که نقش تعیین‌‌‌کننده‌ای در پراکنش مکانی خصوصیات جنگل دارند. نتایج همچنین نشان داد که بین 47-40 درصد از تغییرات خصوصیات جنگل می‌تواند به‌وسیله این مدل‌های خطی تبیین شوند. این مدل‌ها می‌توانند با استفاده از مدل رقومی زمین و بدون اندازه‌گیری یا نمونه‌برداری، برای برآورد خصوصیات کمی جنگل‌های مجاور که دارای شرایط مشابهی هستند (نوع مدیریت و مورفولوژی) مورد استفاده قرار گیرند. در نهایت استفاده از آنالیز زمین برای شناخت اولیه خصوصیات کمی جنگل مورد تاکید قرار گرفت.

https://jwfst.gau.ac.ir/article_1214_6d324a07b0e4ba90d092f69fb97320ae.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان پژوهش‌های علوم و فناوری چوب و جنگل 2322-2077 19 4 2013 02 19 Biodiversity of Woody Species in Relation to Topographical Factors in Central Zagros Forest Ecosystems تأثیر شاخص‌های فرم زمین بر تنوع گونه‌ای گیاهان چوبی در بوم‌سازگان‌های جنگلی زاگرس میانی (مطالعه موردی: استان ایلام) 77 92 1216 FA Journal Article 2013 07 21 In this article the most important indices of diversity and richness of woody species, in relation to three physiographical factors, including altitude, aspect and slope have been discussed. For this purpose, ecological characteristics in 330 circular 500 m2 plots, were studied by systematic random method. Vertical distance of sampling units was 100 m above sea level. Sampling in 4 different areas, in range of 800-2400 m elevation was performed. Map Position plots was produced by the GIS and GPS systems. Results showed that statistically difference between classes of each topographical factor, in relation to the indices of diversity and species richness was significant. This study in relation to Simpson indices in altitude factor, showed that the difference between first class (800-1300 m) and third class (up to 1800 m) is exceptionally significant, In the other indices, difference of first class to third class and second to third, was significant. In other hand, diversity and richness indices of class in high altitude were more than other classes. Average of all indices in the northern aspect was higher than south and flat areas. Results of Shannon and Simpson diversity indices to slope factor, showed that first class slope (0-10%) compared to third (30-60%) and fourth class (up to 60%), and second class slope (10-30%) compared to fourth class slope, were statistically significant. Moreover, average species richness indexes in low-slope land (0-10%), compared to areas with slope over 30% (third and fourth classes), were higher. Therefore, it can be seen that the species diversity indices, in areas of low slope are higher than high slope areas, and about the species richness indices, are opposed to this case. This is due to that diversity indices values are decreased by a decrease in the canopy in studied areas of low slope. Due to the relative increase of the presence of woody species in the low slope areas, the species richness indices have been increased to some extent. در این مقاله مهم‌ترین شاخص‌های تنوع و غنای گونه‌های چوبی به‌صورت کلان در سطح جنگل‌های زاگرس استان ایلام در ارتباط با سه عامل توپوگرافی شامل شیب، جهت و ارتفاع از سطح دریا، مورد مطالعه قرار گرفته است. نمونه‌برداری در 4 منطقه مختلف با دامنه ارتفاعی 2400-800 متر از‌ سطح‌ دریا انجام شد. مشخصه‌های بوم‌شناختی منطقه مطالعاتی با 330 قطعه نمونه دایره‌ای‌شکل 500 مترمربعی در یک شبکه منظم تصادفی با فاصله ارتفاعی 100 متر، مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج این پژوهش در مجموع نشان داد، از نظر آماری، به‌استثنای میانگین شاخص منهینیک در طبقات شیب زمین، اختلاف سایر شاخص‌های تنوع و غنای گونه‌ای نسبت به عوامل توپوگرافی معنی‌دار بودند. در این راستا، اختلاف میانگین شاخص تنوع سیمپسون در طبقات مختلف ارتفاع از سطح دریا در سطح 95 درصد و اختلاف میانگین طبقات سایر عوامل مورد بررسی، در سطح 99 درصد معنی‌دار است. همچنین، بررسی‌های به‌عمل آمده نشان داد که به‌استثنای شاخص تنوع سیمپسون که منحصراً در آن، اختلاف طبقه اول ارتفاع از سطح دریا (1300-800 متر) نسبت به طبقه سوم (بیش ‌از ‌1800‌ متر) معنی‌دار است، در خصوص سایر شاخص‌های مورد بررسی، علاوه‌بر طبقات ارتفاعی اول و سوم، اختلاف طبقه دوم (1800-1300 متر) نیز نسبت به طبقه سوم معنی‌دار است. به‌عبارت ‌دیگر، مقادیر شاخص‌های تنوع و غنای گونه‌ای در طبقات ارتفاعی مرتفع‌تر بیش‌تر بوده است. علاوه‌‌بر این، میانگین تمام شاخص‌های مورد مطالعه در جبهه‌های شمالی از جبهه‌های جنوبی و از مناطق بدون جهت، بیش‌تر است. در خصوص فاکتور شیب نیز شاخص‌های تنوع شانون- ونیر و سیمپسون در طبقه شیب اول (10-0 درصد) نسبت به سوم (60-30 درصد)‌ و چهارم (بیش‌تر ‌از ‌60 درصد) و طبقه شیب ‌دوم (30-10‌ درصد) نسبت به چهارم، از نظر آماری معنی‌دار بودند. همچنین میانگین شاخص‌های غنای گونه‌ای در اراضی کم‌شیب (10-0‌ درصد)، نسبت به مناطق با شیب بیش از ‌30 درصد (طبقات سوم و چهارم)، افزایش معنی‌داری نشان داد، به‌طوری‌که تنوع گونه‌ای به‌طور نسبی در مناطق کم‌شیب از مناطق پرشیب بیش‌تر بوده و در‌ خصوص شاخص‌های غنای گونه‌ای عکس این حالت مشاهده شد. دلیل این وضعیت آن است که در نتیجه کاهش نسبی تاج پوشش گونه‌های چوبی در مناطق کم‌شیب، مقادیر شاخص‌های تنوع گونه‌ای کاهش‌یافته و با توجه به افزایش نسبی درصد حضور گونه‌های چوبی (با تاج پوشش کم) در مناطق کم‌شیب، شاخص‌های غنای گونه‌ای تا حدودی افزایش یافته است.

https://jwfst.gau.ac.ir/article_1216_e9538143518d524f3a8bf2a7436ee6c8.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان پژوهش‌های علوم و فناوری چوب و جنگل 2322-2077 19 4 2013 02 19 Study on the Diversity in Leaf and Fruit Morphological Characteristics of Quercus castaneifolia in Five Natural Habitats at Mazandaran Forests بررسی تنوع در خصوصیات مرفولوژیکی برگ و میوه بلوط بلندمازو (castaneifolia Quercus) در 5 رویشگاه طبیعی جنگل‌های مازندران 93 108 1217 FA Journal Article 2013 07 21 Quercus castaneifolia is one of the most important industrial trees in northern forests of Iran. Its habitats have been damaged because of severe utilization. Leaf and fruits morphology was assessed in five Oak stands located in Mazandaran forests, north of Iran. The populations distribute from 100 to 1100 meter altitude above see level in two region named Neka and Nour, with 200 kilometer interval. The pattern of leaf and fruit morphological variation was evaluated for evidence of genetic variation in these five populations. Principal component analysis was applied to data set of leaf and fruit characters from five populations to describe between and within genetic variation of Oak population. The results showed that difference between five populations was significant in more leaf and in fruit traits. According to principal component analysis, among the 31 fruits and leaf traits, leaf area, maximum width of leaf laminate, number of teeth on the right, pair of main nervure, petiole length, leaf maximum total length, dry and wet weight of fruit, large diameter of fruit, special shaped seed, diameter and height of corn have had the most important role in defining and creating the main components of variance, and were found also the lowest plasticity. Results of morphological characters showed that the variation between individuals of population located in 400 to 600 meter altitude above see level was higher than the variation of individuals in lower altitude populations. Those of two mentioned population were located near the some villages. بلوط بلندمازو یکی از درختان مهم و صنعتی جنگل‌های شمال ایران به‌حساب می‌آید که به‌دلیل بهره‌برداری‌های بی‌رویه به‌شدت مورد تخریب قرار گرفته است. در این پژوهش با انتخاب 5 رویشگاه طبیعی بلندمازو واقع در جنگل‌های مازندران به مطالعه تنوع فنوتیپی آن با استفاده از صفات ریخت‌ ظاهری برگ و میوه پرداخته شده است. نتایج آنالیز واریانس نشان داد که رویشگاه لایی‌پاسند (واقع در ارتفاع 1100 متری) در بیش‌تر صفات با 4 رویشگاه دیگر اختلاف معنی‌دار داشته است. نتایج تجزیه به مؤلفه‌های اصلی نشان داد از میان 31 صفت برگ و میوه، صفات مساحت برگ، حداکثر پهنای برگ، تعداد دندانه سمت راست، تعداد جفت رگبرگ اصلی برگ، طول دم‌برگ، طول کل برگ، وزن خشک، وزن تر، قطر بزرگ میوه، شکل ویژه بذر، قطر براکته و ارتفاع براکته در تبیین 3 مؤلفه اول بیش‌ترین نقش را داشته و کم‌ترین میزان شکل‌پذیری را به خود اختصاص داده‌اند. بیش‌ترین میانگین صفات ریخت ظاهری در رویشگاه‌های واقع در میان‌بند دیده شده است و رویشگاه واقع در ارتفاعات پایین‌بند به‌دلیل نزدیکی به روستاها از تنوع کم‌تری برخوردارند. رویشگاه لایی‌پاسند تنوع متفاوتی را نسبت به رویشگاه‌های دیگر نشان داده است این احتمال وجود دارد که این رویشگاه یک اکوتیپ یا زیرگونه جدیدی از بلوط باشد که اثبات این فرضیه نیاز به مطالعات مولکولی دارد.

https://jwfst.gau.ac.ir/article_1217_98c2ae4acfbafc518277c69f6c1635e5.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان پژوهش‌های علوم و فناوری چوب و جنگل 2322-2077 19 4 2013 02 19 Investigation on The Effect of Cellulosic Pads Made of Kraft Hand Sheet Papers and Comparison with Commercial Cellulosic Pads بررسی تأثیر محیط تبخیر سلولزی ساخته شده با کاغذ کرافت دست‌ساز و مقایسه آن با نمونه‌های موجود در بازار 109 122 1218 FA Journal Article 2013 07 21 The purpose of this study was to compare the performance of cellulosic pad made of kraft hand sheet papers and commercial cellulosic pads (CELdek 50×90 and CELdek 70×90). Hand sheet papers were made by the use of a large hand sheet maker at available at pulp and paper laboratory of Wood and Paper Science and Technology department at the University of Tehran and then corrugated with B flute size in Pars carton factory. After cutting, corrugated papers were cross-laminated by kraft adhesive and with 90 degree flute angle. Then, pads were soaked in NS-88 resin and dried at 35±2 oC. Cooling efficiency and water consumption of experiments were measured as a function of air velocity. Cellulosic pads were tested in a wind tunnel at three different levels of air velocity (1.8, 2.25 and 2.67 ms-1). The results showed that cellulosic pads made of kraft hand sheet papers had the highest efficiency compared to the commercial cellulosic pads (CELdek 50×90 and CELdek 70×90). It has also been found that by increasing the air velocity, the cooling efficiency decreased and water consumption increased. هدف از این پژوهش، مقایسه کارآیی خنک‌کنی محیط تبخیر سلولزی ساخته شده با کاغذ کرافت دست‌ساز و محیط‌های تبخیر سلولزی موجود در بازار (90×50 CELdek و 90×70CELdek ) می‌باشد. کاغذهای دست‌ساز با کمک دستگاه کاغذ دست‌ساز نیمه‌صنعتی موجود در گروه علوم و صنایع چوب و کاغذ دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران ساخته و در کارخانه کارتن پارس با ارتفاع B کنگره‌ای شدند. کاغذهای کنگره‌ای پس از برش، با کمک چسب کرافت و با زاویه کنگره‌ای 90 درجه نسبت به هم روی یکدیگر قرار گرفتند. سپس این محیط‌ها در رزین 88NS- غوطه‌ور و در هوای گرم 2±35 درجه سانتی‌گراد خشک شدند. کارآیی خنک‌کنی و مصرف آب به‌صورت تابعی از سرعت جریان هوا اندازه‌گیری شدند. محیط‌های تبخیر سلولزی در تونل باد و با سه سرعت متفاوت باد (8/1، 25/2 و 67/2 متر بر ثانیه) مورد آزمون قرار گرفتند. نتایج نشان داد، محیط تبخیر سلولزی ساخته شده از کاغذ کرافت دست‌ساز کارآیی بیش‌تری را نسبت به محیط تبخیر سلولزی موجود در بازار (90×50CELdek و 90×70CELdek ) دارد. همچنین مشخص گردید، با افزایش سرعت باد، کارآیی خشک‌کنی کاهش و مصرف آب افزایش می‌یابد.

https://jwfst.gau.ac.ir/article_1218_5bf9afa963bff27efa541800fb6db2a3.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان پژوهش‌های علوم و فناوری چوب و جنگل 2322-2077 19 4 2013 02 19 Application of Twin-Screw Extruder for Production of Pulp from Rice Stalk استفاده از اکسترودر دومارپیچی برای تولید خمیرکاغذ از ساقه برنج 123 136 1219 FA Journal Article 2013 07 21 Twin-screw extruder has been attractive with many efficient benefits as one of developing pulping technology from non-wood feedstocks in recent decades. Extrusion pulping is a chemi-mechanical pulping method in which fibers are processed by means of compression and shear forces. In this research, application of this technology was introduced in pulp and paper industries and the extrusion pulping of rice stalk was investigated. Extrusion pulping of rice stalk was conducted following a central composite design using a two-level factorial plan involving three process variables (pretreatment NaOH concentration: 0.4, 0.8 and 1.2%, extrusion temperature: 40, 60 and 80 oC, extruder rotational speed: 55, 70 and 85 rpm). Responses of pulp properties to the process variables were analyzed using statistical software (MINITAB 15). As the results show, a more content of initial ash of rice stalk was remained in the obtained pulp. Also, because of high freeness of obtained pulps, it is necessary to retransfer the obtained pulp from extruder or refine it for fluting paper and linerboard production. Moreover, analysis of the results reveales that this process can be used to obtain a pulp with low kappa number under a relatively long pretreatment time, high NaOH concentration, high extrusion temperature and moderate extruder rotational speed. در دهه اخیر اکسترودر دومارپیچی یکی از فن‌آوری‌های خمیرکاغذسازی در حال گسترش برای منابع غیرچوبی با مزیت‌های زیاد است که بررسی قابلیت تولید خمیرکاغذ به‌وسیله آن با توجه به پیشرفت علوم ضروری به‌نظر می‌رسد. خمیرکاغذسازی با اکستروژن یک روش خمیرکاغذسازی شیمیایی- مکانیکی است که الیاف تحت تنش‌های کششی و فشاری به خمیرکاغذ تبدیل می‌شود. در این پژوهش ضمن معرفی این فن‌آوری، قابلیت خمیرکاغذسازی ساقه برنج پیش‌تیمار شده با هیدروکسید سدیم (4/0، 8/0 و 2/1 درصد) به‌مدت 4 ساعت با اکسترودر دومارپیچی هم‌سو با سرعت‌های متفاوت (55، 70 و 85 دور در دقیقه) و دماهای متفاوت اکستروژن (40، 60 و 80 درجه سانتی‌گراد) بررسی شد. نتایج ویژگی‌های خمیرکاغذ با استفاده از نرم‌افزار مینی‌تب 15 مورد ارزیابی قرار گرفت و مشخص شد که مقدار زیادی از خاکستر می‌تواند در خمیرکاغذ باقی بماند. همچنین، خمیرکاغذهای تولیدی به‌دلیل درجه روانی زیاد، در صورت عبور دوباره از اکسترودر و یا پالایش محدود می‌تواند در تولید فلوتینگ و لاینر به‌کار گرفته شود. به‌علاوه، روند نتایج نشان می‌دهد با به‌کارگیری شرایط پیش‌تیمار شدیدتر در دماهای بالاتر اکسترودر (80 درجه سانتی‌گراد) به همراه سرعت چرخش به‌نسبت پایین اکسترودر می‌تواند برای خمیرکاغذهایی با عدد کاپای کم‌تر به‌کار گرفته شود.

https://jwfst.gau.ac.ir/article_1219_45eaada336f98136fb9eec428fbfada7.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان پژوهش‌های علوم و فناوری چوب و جنگل 2322-2077 19 4 2013 02 19 Assessment of Flotation Time Effects on Appearance Properties of Chemical and Enzymatic Deinked Pulp by Reverse Power Fit Equations ارزیابی تأثیر زمان شناورسازی بر ویژگی‌های ظاهری خمیرکاغذ مرکب‌زدایی شده به روش شیمیایی و آنزیمی با استفاده از معادلات توانی معکوس 137 150 1220 FA Journal Article 2013 07 21 In this paper deinkability of office waste deinked pulp by commercial cellulase from Aspergillus niger fungus and chemical method using flotation process was compared. Progress in appearance properties of deinked papers was studied by reverse power fit equations. The results showed that the top side and wire side of the deinked pulp handsheets had significant difference in dirt count and area of ink particles. Maximum decrease in ink count and ink area, occurred in the first 10 min of flotation, the rate of deinking was reduced by increasing flotation time. Handsheet brightness was initially increased by increasing flotation time and then reduced by further flotation. در این بررسی قابلیت مرکب‌زدایی به روش شناورسازی خمیر به‌دست آمده از کاغذهای باطله اداری تیمار شده با آنزیم سلولاز تجاری به‌دست آمده از قارچ Aspergillus niger و روش متداول شیمیایی با یکدیگر مقایسه شده‌اند. روند تغییرات ویژگی‌های ظاهری کاغذهای به‌دست آمده از تیمارهای مختلف مرکب‌زدایی با استفاده از معادلات توانی معکوس مورد بررسی قرار گرفت. سطح توری و رویی کاغذهای دست‌ساز به‌دست آمده از خمیرهای مرکب‌زدایی شده اختلاف قابل‌توجهی از نظر تعداد و مساحت ذرات مرکب دارا بودند. نتایج نشان داد بیش‌ترین کاهش در تعداد ذرات مرکب و مقدار سطح پوشیده از مرکب در 10 دقیقه ابتدایی شناورسازی اتفاق می‌افتد و با ادامه زمان شناورسازی از شدت زدوده شدن مرکب به‌صورت توانی کاسته می‌شود. همچنین روشنی کاغذهای دست‌ساز با ادامه روند شناورسازی ابتدا افزایش یافته و پس از رسیدن به مقدار حداکثر، کاهش نشان داد.

https://jwfst.gau.ac.ir/article_1220_f468e4d68c8b23b3472bca3fda8c4463.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان پژوهش‌های علوم و فناوری چوب و جنگل 2322-2077 19 4 2013 02 19 Study on The Structure of Juniperus excelsa Beib. Stand in Khakhal Protected Forests بررسی ساختار توده‌های ارس (Juniperus excelsa Beib.) در جنگل کندیرق خلخال 151 162 1221 FA Journal Article 2013 07 21 Structure study of the forest is one of the important subjects of silviculture close to nature. Recognition of Juniper forests as the main structure of natural forest ecosystems, is necessary for the degradation process. In this research, in order to study the structure of natural Juniper stand in protected forest, 49.53 ha of Juniper stand was selected (Khalkhal forests) and 100% inventory was applied. Forest stand characteristics including species mixture, number per hectare, diameter at breast height, total height and crown diameter were measured and analyzed. Results show that the stand is basically uneven-aged and Juniperus excelsa is the dominant species. The mean forest canopy, mean basal area and mean number per hectare are 42.85%, 4.68 m2 and 592, respectively. The stem number frequency of tree in diameter at breast height shows an uneven-aged pattern. Totally, the study of stand in terms of structural is a mixed, unevenaged and open canopy cover stand. ساختار جنگل، یکی از مباحث ضروری در راستای اهداف جنگل‌شناسی نزدیک به طبیعت است. شناخت ساختار جنگل‌های ارس به‌عنوان مهم‌ترین اکوسیستم جنگلی طبیعی کشور با توجه به روند تخریب آن لازم است. در این مطالعه، برای بررسی ساختار توده جنگلی ارس در جنگل حفاظتی کندیرق خلخال یک قطعه 53/49 هکتاری که از تخریب کم‌تری برخوردار بود، انتخاب شد. با روش آماربرداری صد درصد، مشخصه‌های توده جنگلی شامل آمیختگی توده، تعداد در هکتار، ارتفاع کل، قطر برابر سینه، قطر بزرگ و کوچک تاج درختان و درختچه‌ها اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد که میانگین درصد تاج پوشش، سطح مقطع برابر سینه و تعداد در هکتار به‌ترتیب 85/42 درصد، 68/4 مترمربع و 592 اصله در هکتار است. نمودار فراوانی تعداد در طبقات قطری توده نیز نشان‌دهنده توده ناهم‌سال است. به‌طورکلی، توده مورد مطالعه از نظر ساختاری یک توده آمیخته، ناهم‌سال و با تاج پوشش باز می‌باشد.

https://jwfst.gau.ac.ir/article_1221_dc91b2585011b9bd028fb9122523d6c9.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان پژوهش‌های علوم و فناوری چوب و جنگل 2322-2077 19 4 2013 02 19 Effect of Sodium Silicate on The Optical and Physical Properties of ONP Deinked Pulp تأثیر سیلیکات سدیم بر ویژگی‌های نوری و فیزیکی خمیرهای کاغذ روزنامه بازیافتی 163 170 1222 FA Journal Article 2013 07 21 This study was aimed to investigate the effect of different charges of sodium silicate on chemical deinking of old newspaper. Chemical deinking process was accomplished with 1% hydrogen peroxide, 1% sodium hydroxide, 0.3% DTPA and 0.15% surface active agent at different charges of 0, 1, 2 and 3% sodium silicate on the basis of oven dry waste paper. The results of the optical properties of produced paper showed that the brightness of paper improved (50.9%) and the yellowness decreased (11.33%) with increasing of sodium silicate charge to 2%. Increasing of sodium silicate use from 0.3% did not indicate significant effect on opacity values. The highest opacity (98.8%) was achieved by 1% sodium silicate. The results of the physical properties indicated that increasing of sodium silicate use up to 2% resulted the paper with the highest bulk (2.75 cm3/g). Totally, the consequences of this research in relation to chemical deinking of old newspaper at different charges of sodium silicate showed that use of 2% sodium silicate would lead to produce the paper with higher brightness, caliper and bulk along with desirable opacity. این پژوهش به‌منظور بررسی تأثیر درصدهای مختلف سیلیکات سدیم در مرکب‌زدایی شیمیایی کاغذهای روزنامه باطله خمیرشده انجام گرفت. فرآیند مرکب‌زدایی شیمیایی با استفاده از 1 درصد پروکسید هیدروژن، 1 درصد هیدروکسیدسدیم، 3/0 درصد DTPA، ماده فعال‌ساز سطحی 15/0 درصد در درصدهای مختلف 0، 1، 2 و 3 درصد براساس وزن خشک خمیرکاغذ روزنامه باطله انجام شد. نتایج به‌دست آمده از مقایسه ویژگی‌های نوری کاغذهای ساخته شده نشان داد که با افزایش مصرف سیلیکات سدیم تا 2 درصد، روشنی کاغذ (9/50 درصد) بهبودیافته و کم‌ترین مقدار زردی (33/11 درصد) مشاهده شد. افزایش درصد مصرف سیلیکات سدیم از 3-0 درصد تأثیر معنی‌داری را در مقادیر ماتی نشان نداده است. حداکثر ماتی 8/98 درصد با استفاده از 1 درصد سیلیکات سدیم به‌دست آمده است. همچنین نتایج به‌دست آمده از مقایسه ویژگی‌های فیزیکی کاغذهای ساخته شده نشان داد که افزایش مصرف سیلیکات سدیم تا 2 درصد، کاغذهای با بیش‌ترین حجم ویژه 75/2 سانتی‌مترمکعب بر گرم را نتیجه داد. به‌طورکلی نتایج این پژوهش در ارتباط با مرکب‌زدایی شیمیایی کاغذهای روزنامه باطله در درصدهای مختلف سیلیکات سدیم نشان داد که استفاده از 2 درصد سیلیکات سدیم منجر به تولید کاغذهای روشن‌تر، ضخیم‌تر و حجم ویژه بیش‌تر همراه با ماتی مطلوب خواهد شد.

https://jwfst.gau.ac.ir/article_1222_6bf9505b7f32e876f80259e4aebdb30c.pdf

دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان پژوهش‌های علوم و فناوری چوب و جنگل 2322-2077 19 4 2013 02 19 Comparison of plants species diversity in natural forest and afforestations (Case study: Darabkola- Mazandaran) مقایسه تنوع گونه ای گیاهان در عرصه های جنگل طبیعی و جنگل کاری ها (مطالعه موردی: دارابکلا - مازندران) 59 76 1671 FA شیرزاد محمدنژاد کیاسری استادیار پژوهشی، عضوهیات علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی مازندران خسرو ثاقب طالبی عضو هیات علمی موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع رامین رحمانی دانشیار، گروه جنگلداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان محمد اکبرزاده عضو هیات علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی مازندران Journal Article 2012 05 10 Biodiversity maintenance is a necessary requisites for sustainability of natural resources. Reforestation activities are one of the methods for rehabilitation of degraded forests in the Caspian region. Therefore evaluation of the planted species and comparing with the natural or degraded forests is very important. The objective of this study is comparison of plants species diversity within 20 years old plantations of of alder (Alnus subcordata C. A. Mey.), maple (Acer velutinum Bioss.), oak (Quercus castaneifolia C. A. Mey.), cypress (Cupressus sempervirens var. horizontalis) with an adjacent forest in Darabkola area (Mazandaran-Iran). For this purpose, one sample plot, each 1 ha; was selected in every plantation as well as in the natural stand. In each sample plot 10 microsample plots, each 100 m2; were selected random-systematically. All of the plants were recognized in sample plots and their coverage percent were implemented in for seasons. More over, various parameters of the stands and soils were measured in each sample plot. For determination of plants species diversity in these treatments, Shanon’s index and Simpson’s indices were used, while for determination of species richness and species equatibility, margalef’s and Heip’s indices were applied. The results of this research showed that alder plantation and the natural forest had the highest, where as the cypress plantation had the lowest plants species diversity , for other hardwoods were maple and oak reforestations respectively. The analysis of PCA showed that the parameters of rainfall, temperature, relative light intensity, crown canopy of plants in the upper story, the number and density plant species in the under story, play an important role in seasonal differences of plants species diversity on treatments. حفظ تنوع زیستی یکی از شرایط لازم جهت ثبات و پایداری در عرصه های منابع طبیعی است. فعالیت های جنگل کاری نیز یکی از روش های احیاء و بازسازی اراضی مخروبه شمال کشور است که از این رو بررسی گونه های کاشته شده و مقایسه آن با عرصه های جنگلی تخریب یافته اهمیت دارد. این تحقیق به ارزیابی تنوع گونه ای گیاهان در جنگلکاری های 18 ساله توسکای ییلاقی، پلت، بلندمازو، زربین و عرصه جنگل طبیعی مجاور آنها در سطح منطقه جنگلکاری دارابکلا می پردازد. جهت بررسی در هر تیمار، ابتدا یک عرصه یک هکتاری تعیین و در آن ده پلات 100 متر مربعی به صورت سیستماتیک تصادفی انتخاب گردید. در هر فصل کلیه گیاهان آشکوب های مختلف در سطح پلات ها مورد شناسایی و تراکم و میزان تاج پوشش آنها مشخص شد. همچنین در هر مرحله، متغیرهای متعددی از ویژگی های توده و خاک مورد اندازه گیری قرار گرفت. تنوع گونه ای گیاهان با استفاده از شاخص های شانون و سیمپسون تعیین گردید. همچنین به منظور تعیین غنا و یکنواختی گونه ها از شاخص های مارکالف و هیپ استفاده شد. نتایج این تحقیق نشان داد میانگین تنوع گونه ای گیاهان در جنگل کاری توسکا و عرصه جنگل طبیعی از بیشترین مقدار برخوردار بوده است و در ارتباط با سایر عرصه ها نیز به ترتیب شامل جنگل کاری های افرا، بلوط و زربین بوده است. همچنین تجزیه و تحلیل مؤلفه های اصلی نشان داد تغییرات فصلی تنوع گونه ای گیاهان در تیمارهای مختلف تحت تاثیر متغیرهای میانگین درجه حرارت، میانگین بارندگی، شدت نور نسبی، درصد پوشش گیاهان در آشکوب بالا، تعداد گونه های زیرآشکوب و تراکم و درصد پوشش گیاهان زیرآشکوب می باشد.

https://jwfst.gau.ac.ir/article_1671_e1dba22b2542815249c382adff667506.pdf